admin

aug 08 2020

Een droog voorjaar en hete zomer

De voortuin, proeftuin

Het voorjaar was droog en de zomer is heet, gelukkig hebben we ook een zeer wisselende periode gehad met regen én zon. Bij de met vaste planten ingezaaide vakken valt opkomst tegen. Soorten die goed ontkiemen zijn Euphorbia, Echinacea, Rudbeckia, Malva, maar ook een enkele Baptisia, Trifolium en Aesclepias. Ook nu nog, midden in de zomer ontkiemen er planten, deze week heb ik de Oreganum en Eupatorium ontdekt.

James Hitschmough geeft aan dat in het voorjaar zaaien kan, maar dat oktober het hoogste slagingspercentage geeft. Dat lijkt dus te kloppen. De vakken die vrijwel geen ontkieming laten zien zullen we in oktober opnieuw inzaaien. Het te zaaien aantal planten per m2 is bij deze methode anders als bij het zaaien van gras of eenjarigen. Normaal wordt vaak gerekend met 2-4 gram per m2. Voor de perennial meadow is het aantal gewenste planten per m2 van een bepaalde soort bepalend. Er is een formule ontwikkeld waarbij het kiempercentage en het aantal planten van een bepaalde soort bepalend is. Bij lichte zaden kan het zo maar voorkomen dat er maar 0.05 gram per m2 nodig is. De ontkiemde planten zullen door deze methode bij het ontkiemen al ruim uit elkaar staan, dat is even wennen.

Wat de proefvakken tot nu toe ook laten zien is dat de mulchlaag van zand goed werkt tegen allerlei soorten onkruid en gras. Het nadeel is denk wel dat de bovenlaag snel uitdroogt. Het advies om 2-3 x per week te sproeien, voor een goede ontkieming hebben we een tijd vol gehouden. We merkten echter dat het vele water voor de ingeplante, niet bezande, vakken te veel van het goede was. We geven nu alleen nog incidenteel water en kijken wat er verder nog ontkiemt.

De ingeplante vakken laten goed zien welke plantcombinaties mooi en minder mooi zijn, over welke periode bloei plaats vindt en of ze stevig zijn. Een top combi is voor mij Trollius ‘Golden Queen’ (oranje) , T. ‘Lemon Queen’ (geel) in combinatie met Lythrum virgatum ‘Dropmore Scarlet’ (lila). Gedurende de droge periode zijn een paar soorten weggevallen die de droogte toch niet konden verdragen een voorbeeld is Nepeta nervosa.

Het grote vak met grassen, dalia’s en gladiolen heeft het overigens erg goed gedaan. De Gladiolen, zijn door de beperkte hoeveelheid water juist stevig geworden en hadden geen ondersteuning nodig. In de verschillende vakken zijn Achillea’s opgekomen uit nog aanwezige wortelstokken. Deze heb ik in een aantal vakken laten staan. Het resultaat is een aanvulling met een mooie horizontale structuur. Door de lang bloeiende witte schermen lichten de vakken op. Ook tussen de grassen geeft dit een fantastisch effect. Deze soort is een blijvertje!

De varentuin met Liriope, Carex en drie soorten varens, groeit goed. De kleine cyclamen beginnen te bloeien. We hebben aan dit groene vak Hemerocallus ‘Arctic Snow’ toegevoegd om ook in de zomer wat licht en kleur te krijgen.

schaduwtuin met Hemerocallus ‘Arctic Snow’

De boomgaard

In de boomgaard is een bermmengsel gezaaid met half hoge kruidenvegetatie met 20 soorten (Advanta). Het zijn inheemse één-jarigen en vaste planten. Ook hier geld dat nog niet alle vaste soorten zijn opgekomen. Om dit jaar toch veel kleur te hebben heb ik eenjarige Coreopsis lanceolata en klaproos aan het mengsel toegevoegd. Ook hier komen langs de randen van het ingezaaide vlak veel Achillea’s op.

boomgaard met Coreopsis en kruidenrijk bermmengsel

De achtertuin

De eenjarige planten die we in de achtertuin hebben gezaaid zijn goed opgekomen en bloeien overvloedig.

Dit zijn de vakken die uiteindelijk een perennial meadow moeten vormen. Het doel was om ook deze zomer al wat kleur in de tuin te hebben, maar ook om de groeiomstandigheden te observeren. Aan de bloembedden is goed te zien waar veel schaduw van de omringede bomen aanwezig is en waar het de hele dag zonnig is. Daarnaast blijkt een vak waar ik niet zo veel van verwachte juist optimaal te groeien doordat hij iets in de in de luwte staat. Een ander vak dat meer op de zon ligt blijkt ook meer op de wind te liggen. Dit vak is bij een zware onweersbui dan ook ingestort. Al met al ben ik blij dat we deze vakken al kunnen observeren.

ridderspoor, afrikaantje en juffertje in het groen

Er zijn verschillende topcombinaties; korenbloem, Cosmea en kleine zonnebloem is erg mooi. Het vak met ridderspoor, juffertje in het groen en enkel afrikaantje heeft een totaal ander karakter, maar is erg geslaagd. In twee andere vakken overheerst de klaproos de meisjesogen en ridderspoor.

De dille en wilde peen, die 5% van de mengingen uitmaakten, zijn slechte opgekomen, maar het lijkt erop dat ze zich alsnog ontwikkelen. Het idee van een transparant laagje boven de andere soorten is met een beetje fantasie zichtbaar.

Mijn conclusie is dat je ook bij het zelf samenstellen van eenjarige zaadmengsels goed op de kiempercentages moet letten. Meer wilde peen en dille en minder klaproos!

In het achterdeel van de tuin met voorheen 100% gazon hebben we alleen graspaden uitgemaaid en kijken we wat er aan grassen en vegetatie ontwikkelt.

De zonering die door het afwisseling tussen inplanten, inzaaien en extensief beheren is ontstaan bevalt goed en geeft veel afwisseling. Het is een mooi aanknopingspunt voor de ontwikkeling van de tuin.

aug 07 2020

Reuzenkralen in je tuin?

Binnenkort zijn de reuzenkralen die we voor het Merovechpark in Rijnsburg hebben gemaakt ook te koop voor in je eigen tuin. Cor Unum ceramics gaat ze maken, net als de kralen voor het Merovechpark in Rijnsburg. Elke kraal wordt met de hand gevormd en gedecoreerd dus elke kraal is weer uniek. Ook zo’n uniek tuinornament in je eigen tuin? Neem contact op met Parklaan buitengewone projecten of met Cor Unum ceramics. We komen graag langs om samen de plek, het aantal en de kleur te bepalen.

mei 14 2020

We zijn weer een hele stap verder!

De eerste fase van de tuin is aangelegd. Dankzij het goede weer hebben we de grondbewerking, het aan- en verplanten en het zaaien allemaal al kunnen uitvoeren.

De voortuin, het proefveld

We hebben 6 verschillende mengsels met perennials ingezaaid én ingeplant. Naast het vak met ingeplante soorten (plantafstand 25-30 cm wildverband) is steeds een vak met dezelfde soorten ingezaaid. De vakken die zijn ingeplant gebruiken we als vergelijking ten opzichte van de gezaaide vakken.

De vakken zijn circa 2 x 2 meter groot. Bij het zaaien is de methode van James Hitchmough aangehouden waarbij zand en jute gaasdoek wordt aangebracht op het zaaibed. De ingeplante vakken zijn niet voorzien van zand en gaasdoek. Daardoor kunnen we ook het verschil in onkruidgroei observeren.

Het zand, voorkomt ontkieming van allerlei in de grond aanwezige zaden (mulchlaag) en zou, als het jute is verteerd, slakken moeten weren. Daarnaast zorgt het voor een extra schrale bodem, bemesten is bij deze methode uit den boze. Het is de bedoeling dat de planten compact en stevig worden. Enig en belangrijk verschil is dat we de oude zode niet hebben verwijderd maar hebben laten frezen en spitten. Bij het verwijderen komen namelijk enorme hoeveelheden gras en grond vrij en zakt het maaiveld niveau flink. Zeg maar 5-10 cm. Dat kun je natuurlijk weer opvullen met het scherpe zand als afdeklaag. Maar we vonden het te drastisch om zoveel materiaal af te voeren. Een nadeel van het frezen en spitten is dat je alle losse pollen gras, die aan en net onder het oppervlak liggen moet uitharken. De pollen groeien namelijk toch wel weer snel aan, al gaat het bij de bezande zaaibedden een stuk trager. Een groot deel van het gras ligt gelukkig diep en verteert.

Na het aanbrengen van ca 5 cm zand zijn de zaadmengsels gezaaid. De zaadmengsels hebben we zelf samengesteld en bestaan gemiddeld uit 10 soorten. In totaal hebben we ongeveer 40 soorten. Het zaad werd gemengd met fijn zaagsel. Twee handen zaagsel per m2. Zaagsel wordt gebruikt omdat het makkelijk strooit en goed zichtbaar is. Daarnaast houd het een klein beetje vocht vast. Nadeel is wel dat het echt windstil moet zijn. Na het zaaien zijn de proefvakken afgedekt met jute gaasdoek. Ook dit houdt een beetje vocht vast, maar bescherm het zaaibed ook voor graafwerkzaamheden van honden, katten, konijnen en in onze tuin ook de das. Bobbie onze hond graaft niet, maar vindt het jute wel erg fijn om op te liggen. Beter dan het kriebelende gras of het zand. Na het inharken is jutedoek aangebracht en vastgezet met haringen.

Op dit moment, door het droge weer, beregenen we de proefvelden 3-4 keer per week. Uit tabellen van James blijkt het kiem % bij een regelmatige beregening exponentieel toe te nemen. Daarna zou de beplanting droogte moeten kunnen verdragen. Fijn dat we een bron in de tuin hebben….

Het zaaigoed dat we in oktober in kleine bakken hebben gezaaid ontkiemt overigens nog bijna niet. Alleen de Baptisia komt op. Een zaad dat volgens Jamens een laag kiem% heeft.

Naast de proefvaken zijn er nog een aantal vakken ingezaaid met 1-jarigen en hebben we gladiolen, dahlia’s en grassen geplant. Als er weinig tot niets ontkiemt hebben we in ieder geval de hele zomer kleur in de voortuin.

Een groot schaduwvak bij de entree is ingeplant volgens het aantal principe van Michael King met maar 5 hoofdsoorten. (liriope, waldsteinia, naaldvaren, eikvaren en koningsvaren) en 4-5 nevensoorten. De vormgeving is gebaseerd op de FLOW principes van Nigel Dunnet ( zie post februari)

De boomgaard

De Boomgaard heeft een glooiend oppervlak gekregen dat is ingezaaid met een bermmengsel (stay green < 50 cm). Het is een bermmengsel met meerjarige inheemse planten zoals brunel, margriet, witte, rode en rolklaveren en duizendblad. Er komt inmiddels een groene waas overheen. Het zaaigoed begint te ontkiemen. De glooiingen zijn gemaakt van uit komende grond uit een cunet dat we voor de verharding nodig hadden. Bij de boomgaard zullen we alleen de randen maaien.

De achtertuin

In grote vakken zijn de éénjarigen gezaaid.

Het is de bedoeling dat we pas volgend jaar Perennial meadows gaan maken in de achtertuin. Maar we zijn toch gestart met het maken van de grote plantvakken. Ook hier zijn de vakken gefreesd en gespit. We hebben echter geen vaste planten gezaaid maar éénjarigen zoals cosmea, korenbloem, ridderspoor, afrikaantje en juffertje in het groen. Steeds eenvoudige mengsels met een hoofdsoort en 2 nevensoorten. Door met deze vakken te starten hebben we ervaring opgedaan met het zaaien met zaagsel; we kunnen aan de groeisnelheid beter zien wat schaduw en vocht voor invloed hebben en we hebben natuurlijk ook dit eerste jaar al kleur. Er wordt bij perennial meadows geadviseerd 10 % éénjarigen mee te zaaien zodat er het eerste jaar al wat te zien is, vaste planten bloeien namelijk zelden het eerste jaar. We lopen nu dus zelfs een jaar vooruit, maar verwachten dat er automatisch éénjarigen in de vaste plantenmengsels komen.

beginfase gemaaide paden en uitgezette vakken die uitgroeien

Achter in de tuin hebben we geen zaaibedden gemaakt maar zijn de vakken alleen uitgezet met tonkinstokjes en gaan we de paden maaien. We kunnen dan goed zien welke vegetatie er opkomt als je niets doet. Het gras zit nu al vol met thijm-ereprijs, hondsdraf, kleine geranium, vijfvingerkruid (potentilla reptans) en een kleine zegge. Hier en der staan margrieten en pinksterbloem. Een aantal soorten zijn indicatoren van vochtigere voedselrijke plekken. Wellicht dat het leem in het zand (zwak leemhoudend fijn zand) daar iets mee te maken heeft.

Het wachten is nu dus op het ontkiemen!

Amerikaanse zijdeplant, Asclepias Tuberosa

Als je vragen hebt over de Perennial Meadow blog kun je altijd contact met ons opnemen.

mei 05 2020

Kralenveld aangelegd!

Eind april 2020 was het dan zo ver. Alle kralen werden door een grote vrachtwagen met aanlegger van Groot Ammers naar De Horn, Rijnsburg vervoerd. De kralen werden stuk voor stuk gelost en netjes op rijen gelegd zodat ze een voor een naar de goede plek in het kralenveld konden worden gereden.

Elke kraal heeft een uniek nummer zodat we ze eenvoudig op de juiste plaats konden leggen. De plekken waren vooraf met GPS uitgezet. Op de plek waar de kralen werden geplaatst was een kleine graafmachine de openingen in het Padvastpad aan het graven. Twee medewerkers van Segno d’Arte bepaalden de cunethoogte, positie en plaats. Vervolgens werden de kralen op de plek gezet. Wij waren er om aan te geven of de plek goed was, of dat er nog een beetje geschoven en gedraaid moest worden.

Bij de start van de werkzaamheden was er een probleem met een grote zwarte drainage putdeksel. Die bleek tussen de kralen te liggen. Zowel de gemeente Katwijk als de aannemer vonden dat geen probleem, wij natuurlijk wel. Deze put is alleen nodig om de drainage bij verstopping door te spuiten. Er ligt een ring van putten rond het centrale veld. De drainage heeft vooral een functie in de aanleg fase. Als de grond goed gerijpt is zal hij niet meer nodig zijn. Heel het centrale veld ligt namelijk ook nog eens bol en de drainage maar liefst 60 cm diep. De kans is dus groot dat de deksel nooit gebruikt wordt. Na overleg met de opzichters van de gemeente en AW Vessies infra werd de put verlaagt zodat de deksel onder het Padvast is verdwenen.

noordelijke kralengroep; gesitueerd in de vorm van een halsketting

Na anderhalve dag waren alle kralen geplaatst en het Padvast weer netjes aangeharkt. Vervolgens werden de banken, picknickset en informatie panelen op de derde dag geplaatst.

Het Merovechpark met het kralenveld is daarmee afgerond. We zijn erg trots op het resultaat!

centrale kralengroep; at random gegroepeerd

apr 16 2020

Aan de slag met de Perennial meadows

Halverweg maart zijn we verhuisd en konden we echt aan de slag met de omvorming van de tuin. De huidige tuin is 25 jaar oud. Rond de tuin is een beplantingssingel aangelegd met bomen en struiken. Dicht bij het huis vormen hagen en leilinden een strak kader voor de voortuin, boomgaard en moestuin. Verderop in de tuin ligt een vijver, een bosje en helemaal achterin een poel.

In het nieuw ontwerp gaan we uit van een strakke aanleg direct rond het huis, vloeiende vormen in de rest van de tuin en voor ons heel belangrijk; verbinding met het landschap doormiddel van doorzichten.

De voortuin

De voortuin is nu een grasvlak met een mooie Mispel , oude waterput met tongvarens en leilinden. De voortuin is de plek waar vroeger een de boerderij stond, die is afgebroken na het gereedkomen van het nieuwe huis. De oude waterput is daar nog een overblijfsel van. Het bouwvlak van de oude boerderij vormt het kader voor de proefvelden voor de perennuals die we in de voortuin aanleggen.

De proefvakken zijn bestemd voor de vergelijking tussen perennuals die we zaaien en die we met P9 potmateriaal aanplanten. Elk vak is ca 4 m2. We hopen op basis van de proefvakken ervaring opdoen en een aantal conclusies te kunnen trekken.

Hoe werkt het zaaien en hoeveel komt er op?
Hoe zien de verschillende ontworpen mengsels er uit?
We hebben gekozen voor planten die droogte resistent zijn. Past dit op deze grond?
Wat is het verschil in ontwikkeling van de zaaivelden ten opzicht van de aanplant?
Wat is het kostenverschil tussen zaaien en planten?

Op al deze vragen hopen we de komende tijd in verschillende posts antwoord te kunnen geven!

De boomgaard

Om de proeftuin te maken moet de graszode verwijderd worden. Gras is de grootste concurrent van zaaigoed. De fijngemaakte zoden willen we verwerken in de boomgaard. Het platte vlak wordt glooiend en vervolgens ingezaaid met een inheems bloemenmengsel.

De achtertuin

De achtertuin bestaat uit het kader van bomen met struweel en enkele vrijstaande beuken. Aan de kopse kant wordt een deel van de (onder)beplanting verwijderd zodat er zichtlijnen naar het landschap ontstaan.

Het grasveld wordt vervangen door een grote bloemenweide, verdeeld over 11 vakken. Elk vak is ca 80-100 m2. Per vak is gekeken naar de bezonning en gewenste hoogte. Lage vakken dicht bij het huis en hoge vakken (tot 2 mtr) achterin de tuin.

Een vak is opgebouwd uit een aantal lage soorten als onderlaag, een basislaag en een bovenlaag of doorprikkers. De onderlaag bloeit vaak vroeg in het jaar en kan daarna verdwijnen. De bovenlaag bestaat uit soorten die boven alles uitsteken en reliëf geven maar ook qua bloeiwijze opvallen zoals Eremurus of Allium. De basislaag bevat de hoofdsoorten met een bloeitijd van april- oktober. Het aantal hoofdsoorten beslaat ca 75 % van het aantal. De doorprikkers 5% en worden vaak gelijk geplant zodat er ook het eerste jaar iets bloeit. Per vak is gekozen voor een aantal beeldbepalende soorten. Deze soorten kunnen in een ander vak voorkomen als nevensoort. Door deze werkwijze ontslaat variatie, maar ook eenheid zodat er ondanks de 11 vakken toch een geheel ontstaat.

De eerste fase

We leggen de nieuwe tuin niet in één keer aan. We willen eerst onderzoeken hoe het zaaien werkt en of de verschillende soorten op deze grond goed groeien. In de droge periode, aan het eind van de zomer willen we de vijver opknappen en vergroten. Het terras komt na de verbouwing van het atelier.

In feite zijn we in oktober 2019 al gestart. We hebben afgelopen najaar 11 soorten vaste planten in bakken gezaaid. We onderzoeken of er verschil is tussen in het najaar en in het voorjaar zaaien. Eigenlijk wordt geadviseerd vaste planten in oktober te zaaien zodat kou en vocht op de zaden in kan werken. Een ander voordeel van het zaaien in de bakken is dat we de soorten die we straks in het terrein zaaien beter kunnen herkennen.

zaaibakjes waarin we de verschillende soorten als proef hebben gezaaid

We starten met een aantal mooie meerstammig Prunus serula bomen. Tegelijk gaan we de proeftuin en boomgaard en een deel van de bloemenweide maken. De bloemenweide bestaat het eerste jaar uit eenjarig zaaigoed. Op deze manier hebben we het eerste jaar gelijk al veel kleur in de tuin en kunnen we kijken hoe de beplanting op deze grond groeit. Ook de onkruidontwikkeling in de vakken kunnen we volgen. Omdat de te zaaien vaste planten de eerste twee jaar niet bloeien wordt geadviseerd 10% éénjarigen door het mengsel te doen. We brengen nu in feite al de zaadbronnen aan, maar het kan ook zijn dat we niet alle vaste planten vakken te gelijk inzaaien, maar dit in de tijd spreiden en langer met 1 jarigen doorgaan. Er ontstaat dan een mozaïek van kleuren en soorten dat langzaam transformeert naar grote perennial meadow. We hebben met deze opzet ook de mogelijkheid om de zaaimethode, soorten of meng % aan te passen als blijkt dat bepaalde soorten of combinaties verbeterd kunnen worden.

We zijn gestart! De plantvakken in de achtertuin zijn gefreesd en we hebben een aantal proefkralen van een het kralenveld in Rijnsburg neergelegd.

23 maart zijn we gestart met de werkzaamheden. Daarover in de volgend post meer.